27 Haziran 2014 Cuma

BEYİN ÜZERİNE İKİ BÜYÜK PROJE



1)   BRAIN INITIATIVE

BRAIN Initiative - Wikipedia, the free encyclopedia

en.wikipedia.org/wiki/BRAIN_Initiative Understanding how the brain works is arguably one of the greatest scientific challenges of our time. “ ” –Alivisatos et al. The BRAIN Initiative (Brain Research  ... Announcement - ‎Experimental approaches - ‎Working group - ‎Reactions

2)   HUMAN BRAIN PROJECT

Human Brain Project

https://www.humanbrainproject.eu/ Human Brain Project's logo European Commission logo .... The goal of the HumanBrain Project is to build a completely new information computing technology ... Competitive Calls Programme - ‎Jobs - ‎Participate - ‎Partners

Human Brain Project - Wikipedia, the free encyclopedia

en.wikipedia.org/wiki/Human_Brain_Project The Human Brain Project (HBP) is a large 10-year scientific research project, established in 2013, directed by the École polytechnique fédérale de Lausanne ... Strategic goals - ‎Organisation and funding - ‎Sub-projects - ‎Obstacles

3)   AVRUPA BEYİN YILI 2014




4)   “BEYİN YILI 2014” PROJELERİ



-----------------------------------
1)   “BRAIN INITIATIVE” HAKKINDA BAZI LİNKLER

 

 

Obama'dan beyin projesi - Hürriyet PLANET

www.hurriyet.com.tr/planet/22954043.asp 3 Nis 2013 - Obama'dan beyin projesi haberi için hemen tıklayın! Güncel haberler ve son gelişmeler Hürriyet PLANET sayfasında!

İnsan beyninin haritasını çıkaracak proje - Biyoloji ...

www.ntvmsnbc.com/id/25433236/ Gelişen Yenilikçi Sinirbilimi Teknolojileri aracılığıyla Beyin Araştırması (Brain Initiative) olarak adlandrıılan proje, Obama hükümetinin finansal desteğiyle hayata  ...

Beyin araştırmasına Obama yönetiminden destek - BBC ...

www.bbc.co.uk/turkce/haberler/2013/.../130402_beyin_arastirmasi.shtml 2 Nis 2013 - ABD Başkanı Baracak Obama beyinin sırlarının açıklanmasını hedefleyen projeyi "sırlarının çözülmesi beklenen büyük bir bilinmezlik" olarak ...

Obama beynin sırlarını neden çözmek istiyor? | İnsan Haber

www.insanhaber.com/.../obama-beynin-sirlarini-neden-cozmek-istiyor-h... 21 Şub 2013 - ABD Başkanı Barack Obama, insan beyninin sırlarını çözmeleri için nörologlar ve nanoteknoloji uzmanlarından oluşan dev bir ekibe, 3 milyar ...

Obama'dan Beyin Hastalıklarına Umut Olacak ... - Haber

www.haberler.com › Dünya  Haber 2 Nis 2013 - ABD Başkanı Barack Obama, gelecek yıl hükümet olarak beynin 'dinamik haritası'nı çıkarmayı amaçlayan çeşitli çalışmaların yer alacağı bir ...

İnsan Beyni Projeleri: Beynin gizemi yakın bir gelecekte ...

www.bilim.org › Biyoloji 9 Eyl 2013 - Amerika ve Avrupa'da beynin gerçekte nasıl çalıştığının anlaşılması ... Bu kararın hemen ardından Başkan Obama beyin araştırmalarına 100  ...

Beyin Araştırmasına Obama Yönetiminden Destek Haberi ...

www.mynet.com/.../beyin-arastirmasina-obama-yonetiminden-destek-68... 2 Nis 2013 - Beyin Araştırmasına Obama Yönetiminden Destek haberi ve daha fazla haberler için hemen tıklayın! En güncel haberler ve son dakika ...

Beynin sırrını Obama çözecek - Milliyet Haber

www.milliyet.com.tr/beynin-sirrini-obama-cozecek/.../19.../default.htm 18 Şub 2013 - Başkanlığının ikinci döneminde insan beyninin sırlarını çözmeyi planlayanObama hükümeti 10 yıllık proje çerçevesinde öncelikle beynin ...

Beyin etiği - Serdar Turgut - HABERTÜRK

m.haberturk.com/yazarlar/serdar-turgut-2025/955916-beyin-etigi 9 Haz 2014 - GEÇEN hafta Başkan Obama'nın BRAIN (beyin) projesi hakkında yazdım. Bu yazılar çıktıktan sonra İstanbul Şehir Üniversitesinde Profesör  ...

Obama Beyin Haritasının Peşinde - Aktüel Psikoloji

www.aktuelpsikoloji.com › Gündem 21 Şub 2013 - Obama hükümeti beynin kapsamlı haritasını çıkarmak için 3 milyar dolarlık 10 yıllık projeya imza attı.

Obama beyin haritasının peşinde - Yaşam - Star

haber.stargazete.com/yasam/obama-beyin-haritasinin.../haber-728768 19 Şub 2013 - Obama hükümeti beynin kapsamlı haritasını çıkarmak için 3 milyar dolarlık 10 yıllık projeya imza attı.
https://www.haberturk.com/yazarlar/serdar-turgut.../954827-amerika-du...
4 gün önce - SALI günü, beyin biliminde büyük atılımlar olduğunu ve bilim adamlarınınbeynin “neuroplasticity” sini (yani beynin kendi kendini değiştirme ... 

İki kitap ve beynimiz


www.haberturk.com › HT Gazete Yazarları › Serdar Turgut
13 Nis 2013 - YENİ medya-beyin fonksiyonlarını irdeleyen ve bunlardan toplumsal sonuca varmayı hedefleyen yazılarım ... Serdar Turgut ... Page One; Inside The New York Times and the Future of Journalism (Yazar David Folkenflik).

www.haberturk.com › HT Gazete Yazarları › Serdar Turgut
10 Nis 2013 - Serdar Turgut ... Amerika sorunu fark etti, sinyalleri çaldı ve BaşkanObama beyinleri kurtarmak için BRAIN (beyin) adını verdiği projeyi başlattı. ... Yanibeyin, dış dünyadan gelen etkilere karşı tedbirler alıp değişime girebiliyor. ... ŞU anda İngiliz dilinin en büyük yaşayan ustası olan yazar Geoff Dyer'in caz ...

www.haberturk.com › HT Gazete Yazarları › Serdar Turgut
5 Nis 2013 - Serdar Turgut ... Anlayacağınız Batı âleminin entelektüel birikimi şu andabeyinde olanları anlamaya, anlatmaya odaklanmış durumda. ... ŞU anda İngiliz dilinin en büyük yaşayan ustası olan yazar Geoff Dyer'in caz üzerine ...

2)   “HUMAN BRAIN PROJECT” HAKKINDA BAZI LİNKLER

İnsan Beyni Projesi başladı - Hürriyet TEKNOLOJİ

www.hurriyet.com.tr/teknoloji/24877451.asp 8 Eki 2013 - İnsan Beyni Projesi başladı haberi için hemen tıklayın! ... doları bulması beklenen araştırma kısmen Avrupa Birliği tarafından finanse ediliyor.

AB'nin dev hibesini grafin ve beyin projesi kazandı haberi

www.internethaber.com/abnin-dev-hibesini-grafin-ve-beyin-projesi-kaza... 28 Oca 2013 - AB'nin dev hibesini grafin ve beyin projesi kazandı - Avrupa BirliğiKomisyonu iki projeye 1 milyar euro ödeme yapacak.

İnsan Beyni Projesi - reha ülkü - Radikal Blog

blog.radikal.com.tr/bilim-teknoloji/insan-beyni-projesi-35666 9 Eki 2013 - İnsan Beyni Projesi yazısı ve birçok Bilim Teknoloji blog yazısı birbirinden ... Karşınıza ortada 2 proje olduğu çıkıyor, biri AB'ninki, biri ABD'ninki:.



BEYİN KAYNAKÇALARI



BEYİN KAYNAKÇASI DENEMESİ



26 Haziran 2014 Perşembe

ESKİ HARFLİ DERGİLERİMİZ / GAZETELERİMİZ



Yazılı ana kaynaklar;
Kitaplar
Süreli Yayınlar (Dergiler, gazeteler)
Tezler

Bunlardan Eski Harfli (Arap Harfli) Dergilerimiz için ana kataloglar:
Eski Harfli Türkçe Süreli Yayınlar Toplu Kataloğu. Ankara: Milli Kütüphane, 1987. http://sureli.mkutup.gov.tr/pdf/katalog.pdf
Kapsamında 2325 yayın var.

Osmanlı-Türk Süreli Yayınları ve Gazeteleri (1.2. Ve 3. Cilt), Hasan Duman. Ankara: EDH Vakfı, 2000. 2068s. http://www.kitapyurdu.com/kitap/default.asp?id=40477&sa=171262792
“Sözkonusu eser Türkiye'de kamuya açık 26 büyük ve önemli kütüphanede mevcut 2526 bibliyografik künyeden oluşan süreli yayınların mümkün olabildiğince eksiksiz bibliyografik kimlikleriyle, bulundukları kütüphaneleri, sayılarını ve yıllarını gösteren çok önemli bir toplu katalogdur. Yayımlandıkları diller itibariyle ise Arap harfleri ile Türkçe, Arapça, Frasça, Urduca ve bunlarla birlikte İngilizce, Fransızca, Almanca, Rusca, Rumca, İtalyanca, Bulgarca ve Arnavutca'dan Gürcü'ye kadar 29 dil ve lehçede, 41 ülkede ve 186 yerde Türkiye dışında 499, İstanbul dışında kalan bugünkü Türkiye topraklarında 591 ve sadece İstanbul'da 1436 künyede yayımlanmış oldukları görülmektedir.”

Osmanlı Harfli Dergiler / Osmanlı Harfli Gazeteler Listesi. http://sureli.mkutup.gov.tr/search.php

Kullanıcıların 2 ana ihtiyacı var:

1)      Hangi dergiler var? A) Basılı kataloglar hangileri? B) Webde indeks (dizin, bibliyografya) var mı?
2)      Hangi kütüphanelerde bulunuyor? A) Basılı toplu kataloglar hangileri? B) Webde indeks (dizin, bibliyografya) var mı?
3)      Webde dijital kopyasına ulaşmak mümkün mü?

Cevaplar:

1)      Hangi dergiler var?

A)     Basılı kataloglar hangileri?

·         Eski Harfli Türkçe Süreli Yayınlar Toplu Kataloğu. Ankara: Milli Kütüphane, 1987. http://sureli.mkutup.gov.tr/pdf/katalog.pdf Kapsamında 2325 yayın var.4

·         Osmanlı-Türk Süreli Yayınları ve Gazeteleri (1.2. Ve 3. Cilt), Hasan Duman. Ankara: EDH Vakfı, 2000. 2068s. http://www.kitapyurdu.com/kitap/default.asp?id=40477&sa=171262792

·         Öztürk, Selahattin: Beyazıt Devlet Kütüphanesi Hakkı Tarık Us Koleksiyonu Süreli Yayınlar Kataloğu = Perıodıcals Catalogue Of The Hakkı Tarık Us Collection Preserved İn The Beyazıt State Library. / Selahattin Öztürk, Abdurrahman M. Hacıismailoğlu, Muhammed Hızarcı. -- Tokyo : Kültür Ve Turizm Bakanlığı Beyazıt Devlet Kütüphanesi ; Tokyo Yabancı Diller Üniversitesi, 2010.  328 S. ; 22 Cm.  1. Kütüphane Katalogları_Süreli Yayınlar (Hakkı Tarık Us Kütüphanesi) 2. Kütüphane Katalogları_Süreli Yayınlar (Beyazıt Devlet Kütüphanesi). [.../Mk]


B)      Webde indeks (dizin, bibliyografya) var mı?


Eski Harfli Türkçe Süreli Yayınlar Toplu Kataloğu. Ankara: Milli Kütüphane, 1987. http://sureli.mkutup.gov.tr/pdf/katalog.pdf Kapsamında 2325 yayın var.

Osmanlı Harfli Dergiler / Osmanlı Harfli Gazeteler Listesi.   http://sureli.mkutup.gov.tr/search.php


Hakkı Tarık Us Süreli Yayınlar Kataloğu. https://www.yazmalar.gov.tr/sureli_yayinlar/arama.php·        



2)      Hangi kütüphanelerde bulunuyor?
A)     Basılı toplu kataloglar hangileri?
Eski Harfli Türkçe Süreli Yayınlar Toplu Kataloğu. Ankara: Milli Kütüphane, 1987. http://sureli.mkutup.gov.tr/pdf/katalog.pdf
Kapsamında 2325 yayın var.

Osmanlı-Türk Süreli Yayınları ve Gazeteleri (1.2. Ve 3. Cilt), Hasan Duman. Ankara: EDH Vakfı, 2000. 2068s. http://www.kitapyurdu.com/kitap/default.asp?id=40477&sa=171262792

B)      Webde indeks (dizin, bibliyografya) var mı?
Eski Harfli Türkçe Süreli Yayınlar Toplu Kataloğu. Ankara: Milli Kütüphane, 1987. http://sureli.mkutup.gov.tr/pdf/katalog.pdf
Kapsamında 2325 yayın var.


3)      Webde dijital kopyasına ulaşmak mümkün mü?


MİLLİ KÜTÜPHANE

Osmanlı Harfli Dergiler / Osmanlı Harfli Gazeteler Listesi.   http://sureli.mkutup.gov.tr/search.php


BEYAZIT DEVLET KÜTÜPHANESİ HAKKI TARIK US SÜRELİ YAYINLAR KOLEKSİYONU:

Periodicals of Hakkı Tarık Us Collection.  http://www.tufs.ac.jp/common/fs/asw/tur/htu/


ATATÜRK KİTAPLIĞI SÜRELİ YAYINLAR KOLEKSİYONU:



adresindeki sayfada “Tür” kısmından “Süreli Yayın” seçilirse taranmış 634 yayının alfabetik listesi ekrana gelmektedir.

Süreli Yayınlar: Atatürk Kitaplığı koleksiyonunda bulunan Arap ve Latin harfli dergi ve gazeteler. http://ataturkkitapligi.ibb.gov.tr/ataturkkitapligi/index.php?dil=tr&p=7&ID=7


MakalelerVeritabanı. Atatürk Kitaplığı tarafından hazırlanan makaleler veritabanı http://ataturkkitapligi.ibb.gov.tr/ataturkkitapligi/index.php?dil=tr&p=7&ID=9

İSAM KÜTÜPHANESİ:

Osmanlıca Makaleler Veritabanı. http://ktp.isam.org.tr/
(“Bu veri tabanı, Osmanlıca dergilerde yer alan tarih, edebiyat ve İslâm ilimlerine dâir makalelerden oluşmaktadır. Şimdilik 13.500’den fazla makalenin künyesi ile tam metinlerinin (PDF olarak) yer aldığı veri tabanı devamlı geliştirilerek yeni makaleler eklenecektir.”)

2014 yılının şartlarında webde, eski harfli dergiler için kullanıcı yararına bir katalog yayınlanması bir ihtiyaç olsa gerek… Çünkü dijital kopyalar artıyor: Milli Kütüphane, Beyazıt Devlet Kütüphanesi, İBB Atatürk Kitaplığı ve İSAM Kütüphanesi eski harfli dergiler için tarama (dijitalleştirme, sayısallaştırma) yapmış durumda. Bunlardaki indeks bilgilerinin tek bir katalogda birleştirilmesi kullanıcılar için pratik bir çözüm olabilir.

Eski harfli dergilerin konularına ve yayın yerlerine göre bir listenin webde yer alması da yine kullanıcı yararına bir hizmet olur.













17 Haziran 2014 Salı

MÜREKKEP SORUNU

350 kaynakça çalışmamdan 7'si kitap olarak basıldı. Az bir kısmı da makale olarak dergilerde yayınlandı.

Basılı olmayanların geleceğe kalmasını dert edindim. Diyelim ki, benden sonra 1. kuşak ailem bunları yaşattı. Peki 2. kuşak yaşatır mı? Zannetmem...

İlk aklıma gelen dijital matbaada bastırmaktı. Ömrü 30-40 yıl diyenler de var, 100 yıl diyenler de...

Daha sonra klasik matbaada bastırmayı düşündüm.

Günümüzde matbaa baskısı olan kitapların da mürekkep sorunu sebebiyle ömürleri sınırlı imiş. 

Hani derler ya: "Bir yaşıma daha girdim!"

Mesela kütüphanelerde 20. yüzyılda basılan kitapların bir kısmında basılan harfler dökülecek gibi duruyor. 3. hamur kağıda basılan kitaplar özellikle sorunlu. 

Matbaa baskı kalitesi bizim ülkemizde Avrupa'ya göre daha düşük düzeydedir.

Bu bakımdan ülkemizde matbaada bastırmak da kitabın geleceğe kalmasını sağlamayabilir. Çözüm için Avrupa'da kaliteli mürekkeple kitap bastırmak mı gerekir? Bunun da bedeli yüksek olur.

https://www.yazmalar.gov.tr/ adresinde arama yaptım. 

Sistemde en eski yazma Miladi 970 (Hicri 360). ( https://www.yazmalar.gov.tr/detayli_arama.php?cmd=search&eserAdi=&yerno=&yazar=&not=&koleksiyon=&olcu=&kutuphane=&satir=&kagit=&yaprak=&yaziTuru=&dvd=&konu=&mustensih=&istinsahYeri=&telif1=900&telif2=1000&telifTuru=Miladi&istinsahTarihi1=&istinsahTarihi2=&istinsahTarihiTuru=Hicri&submit=%A0%A0Ara%A0%A0 

Yani günümüzden 1044 yıl önce.

Günümüzün mürekkepleri 'endüstriyel'. Şeker ve un da endüstriyel. O misal...

Bu konuyu herhalde kütüphanelerimizin de dert edinmesi gerekir...


1500’LERİN SONUNA DOĞRU MEDRESELER VE MATEMATİK

16. yüzyıl sonuna doğru duraklama dönemine girdik.
Yeni yayınlanan bir kitaptan konuya ilişkin bir gözlem: “…akli bilimler yerine nakli ilimlere ağırlık verilmesi, kaynakların çoğunda “doğurgan bir yanlış” olarak gösterilmektedir. Gerçekten de bilimi rehber olarak almamak temel bir yanlış sayılmalıdır.” Tınaz Titiz: Kısır Döngü Nasıl Kırılabilir? Ankara: PEGEM, 2014, 7.s. http://www.pegem.net/dosyalar/dokuman/1262014094751Pages%20from%20Kisir%20Dongu_bask%C4%B1.pdf )
(6.2.2014 tarihinde bloğumda yayınladığım derlemede geri kalışımıza ilişkin tespit edebildiğim kaynakları listelemeye çalıştım ( http://bulentagaoglu.blogspot.com.tr/2014/02/neden-geri-kaldik-konulu-makale-ve.html)
Alıntı 1: Bununla birlikte, yine bu dönemlerde medreselerden fennî ilimler dediğimiz matematik, tıp, coğrafya gibi ilimler de kaldırılmışdı. Buna bahane ise felsefî ilimlerin İslâmiyet'le uyuşmadığı yanlış fikri idi. Katip Çelebi, medreselerin fikrî yönden çökmesinin sebeplerinden birinin de bu olduğunu söylemektedir. 17. yy'da, artık medreseler sadece dinî ilimlerin okutulduğu müesseseler haline geldi. http://www.sizinti.com.tr/konular/ayrinti/medreselerde-egitimin-gerilemesi.html
Alıntı 2: "Kadızadelerin ele aldığı ilk mesele müsbet ilim ve matematik okumanın caiz olup olmaması idi." http://dergiler.ankara.edu.tr/dergiler/37/769/9747.pdf
Alıntı 3: “XV ve XVI. yüzyıllarda felsefî konular ve matematik, mühendislik, tıp gibi teknik konular Osmanlı medrese programında yer almakta ve okutulmakta iken felsefî ve teknik konuların zamanla neden ve nasıl gerilediği meselesi en çok durulan bir husustur. Taşköprizâde, daha 1540’larda medresede tartışmalı kelâm ve matematik bahislerinin ulemâ arasında önemini yitirmesinden, ilim seviyesinin düşmesinden yakınmaktadır. Kadızâdeliler ve Sivâsîzâdeliler arasındaki yersiz tartışmalara bizzat şahit olan Kâtib Çelebi muhtemelen bunun da tesiriyle artık seviyeli, faydalı kelâm ve felsefe tartışmalarının yerini lüzumsuz zıtlaşma ve inatlaşmaların aldığını belirtmiştir. Kâtib Çelebi, medreselerde matematik derslerinin de eskisi gibi okutulmadığına temas ederek fıkhî meseleler için matematik ve hesap derslerinin önemini vurgulamaktadır.” ( Diyanet İslam Ansiklopedisi, cilt: 28; sayfa: 329 ) http://www.islamansiklopedisi.info/dia/pdf/c28/c280190.pdf

Merak Ettiklerim
1.       1500’lerin sonuna doğru Medreselerde bilim konusunda ortaya çıkan değişim akademik bir kitap kapsamında enine boyuna işlenmiş bir konu mudur? Konuya ilişkin makalelerden bir kısmını aşağıda listeledim.
2.       Mart 2010 tarihinde “Matematik Sorunumuz Kaynakçası”nı (http://www.mikrobeta.com.tr/wp-content/uploads/bsk-files-manager/53_122.pdf ) hazırlamış bir insan olarak soruyorum: Medreselerden 1500’lerin sonuna doğru matematik müfredatının kaldırılması ne gibi olumsuzluklara yol açmıştır? (“Bu konuda da bir akademik yayın var mı?” sorusunun cevabı da önem kazanıyor… )
3.       Medrese müfredatından kaldırılan matematik dersleri Osmanlı İmparatorluğu’nda tekrar ne zaman başlamıştır?
-------------------------------------------------------------------------------
Ek 1)
Medreseler Hakkında Bibliyografyalar:
Ergün, Mustafa: Ders Programları Ve Ders Kitapları Tarihi - I. Medreselerde Okutulan Dersler Ve Ders Kitapları* A.K.Ü. Anadolu Dil-Tarih Ve Kültür Araştırmaları Dergisi, Afyon 1996. http://www.egitim.aku.edu.tr/moders.htm
Fazlıoğlu, Şükran : Manzume Fi Tertib El-Kutub Fi El-Ulum Ve Osmanlı Medreseleri’ndeki Ders Kitapları. * Erişim: 2012. http://www.ihsanfazlioglu.net/Sukran_Fazlioglu/Ders_Kitaplari.pdf
Fazlıoğlu, Şükran: Osmanlı Medrese Müfredatına Dair Çalışmalar: Nereden Nereye?, Türkiye Araştırmaları Literatür Dergisi, 2008, Cilt: Vı, Sayı: 12 [Türk Eğitim Tarihi], S. 593-610. http://ktp.isam.org.tr/?url=makaleilh/findrecords.php
Hızlı, Mefail: Osmanlı Dönemi Anadolu Medreseleri Üzerine Yapılmış Çalışmalar Bibliyografyası. Türkiye Araştırmaları Literatür Dergisi, Cilt 2, Sayı 4, 2004, 386-409ss. http://ktp.isam.org.tr/pdfdrg/D02512%5C2004_4/2004_4_HIZLIM.pdf
İzgi, Cevat: Osmanlı Medreselerinde Aritmetik Ve Cebir Eğitimi Ve Okutulan Kitaplar  * Osmanlı Bilimi Araştırmaları, Sayı 1 (1995) http://www.iudergi.com/tr/index.php/oba/issue/view/1012
Necati :  Mürşidü’l-Tullab (Medrese Kitapları Hk.Manzum Nasihatname) /  Necati. İstanbul : Daru’t-Tıbaati’l-Amire, C 1262. 6 S. Bibliyografya.  [228/                                    
Necati:   Mürşidü’t-Tullab (Medrese Kitapları Hk.Manzum Nasihatname) /  Necati              Türkçe * İstanbul : Matbaa-İ Mekteb-İ Harbiye, 1278. 5 (S:2-6 A S. Bibliyografya.  [228/                                      
Unan, Fahri: Klasik Dönem Osmanlı Medreselerinde Eğitim Üzerine Yapılmış Çalışmalara Dair Bir Bibliyografya Denemesi.  Divan İlmi Araştırmalar, Y10, N18, 2005/1 , 79-114ss. [Tmb2005/Mk] http://www.divandergisi.com/
İlahiyat Makaleler Veritabanı. (Makale adı kısmına MEDRESE yazılıp aratıldığında 181 yazı geliyor. Önemli bir kısmı tam metin) http://ktp.isam.org.tr/

Ek 2)
( http://bulentagaoglu.blogspot.com.tr/2014/02/neden-geri-kaldik-konulu-makale-ve.html adresinde yer alan derlememde “Medreseler” konulu yayınlar:
MEDRESELER
Akbulut, Gürbüz: Osmanlı medreseleri (1453-1656)’nin ders programları ve Katip Çelebi’nin bu konudaki düşünceleri / haz. Gürbüz Akbulut.-- 2002. XI, 103 y. ; 28 cm. (Yüksek Lisans).-- Dokuz Eylül Üniversitesi Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı Din Eğitimi Bilim Dalı (Danışman: Yrd. Doç. Dr. Veli Öztürk)
Armağan, Mustafa: Medreseden aklî ilimler çıkarıldı mı? 6.5.2006.  http://www.zaman.com.tr/mustafa-armagan/medreseden-akli-ilimler-cikarildi-mi_782250.html
Atay, Hüseyin: Medreselerin Gerilemesi. Ankara Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi, 1981, cilt: XXIV, s. 15-56 [cdmb/mktp] http://isamveri.org/pdfdrg/D00001/1981_C24/1981_c24_ATAYH2.pdf
Bulut, Emrullah: Kâtip Çelebi’nin düşüncesinde aklî ilimlerin yeri ve önemi / haz. Emrullah Bulut.-- 2006. VII, 153 y. ; 28 cm. (Yüksek Lisans).-- Marmara Üniversitesi İlahiyat Anabilim Dalı İslâm Felsefesi Bilim Dalı (Danışman: Prof. Dr. İlhan Kutluer)
Medreselerin Bozulma Nedenleri Ve Bozulma Biçimleri Nelerdir? Medreselerin Islahına Çalışılmış Mıdır? http://www.akintarih.com/turktarihi/osmanli/medreselerde_egitim/osmanlilarda_medrese_egitiminin_bozulmasi.html
Sarıkaya, Yaşar. Osmanlı Medreselerinin Gerilemesi Meselesi: Eleştirel Bir Değerlendirme Denemesi İslâm Araştırmaları Dergisi, İstanbul, (3), 00.00.1999, 23 - 29. [cdmb/mktp] http://isamveri.org/pdfdrg/D01712/1999_3/1999_3_SARIKAYAY.pdf
Sarıkaya, Yaşar: Osmanlı Medreselerinde Akli İlimlerin İhmali Meselesi Üzerine Bazı Mülahazalar, Osmanlı Dünyasında Bilim ve Eğitim: Milletlerarası Kongresi (12-15 Nisan 1999), 2001, s. 145-158. http://isamveri.org/pdfdrg/D083550/2001/2001_SARIKAYAY.pdf
Unan, Fahri: Osmanlı Medreselerinin İlmî Performansı Üzerine Bâzı Düşünceler* http://yunus.hacettepe.edu.tr/~unan/akademik9.html
Zengin, Zeki Salih. Osmanlı Medreselerindeki Gerilemenin Sebep ve Sonuçları Üzerine Bir Değerlendirme. Vakıflar Dergisi (26) 1997, 401-409. ss. Bibliyografya [tmb/mktp]
Ziya Paşa  : Osmanlı Devleti’nin Gerileme Sebepleri  Yeni Türk Edebiyatı Antolojisi II (Sadeleştirilmiştir.) http://www.ekultursanat.com/eserdetay.aspx?id=1127