Atatürk Çalışmalarım /// Kitaplarım vd. // https://bityl.co/SyFe: Bibliyografya, Çoklu Yapay Zekâ ve Kaynak Yüklemeli Sorgulama Yeni Bir Araştırma Yöntemi Üzerine. 4.1.2026

Bibliyografya, Çoklu Yapay Zekâ ve Kaynak Yüklemeli Sorgulama
Yeni Bir Araştırma Yöntemi Üzerine

(Bibliyografik Birikimden Yapay Zekâ ile Anlam Üretimine
Deneysel Bir Araştırma Modeli / Bibliyografyadan Yapay Zekâ Destekli Senteze
Yeni Bir Araştırma Metodolojisi Denemesi)

uzun yılların bibliyografya hazırlama tecrübesi. üstüne bu birikimle 12 yapay zekaya aynı soruyu sorup cevaplardan doküman üretme. şimdi de üzerinde çalışılan konu hakkında seçilecek yazıları (kitaplar, makaleler, vs yayınlar) yapay zekaya yükleyip sorular sorup sentezlere gitme çabası. bu üç aşamalı süreç nereye evrilir, ayrıca önerileri de yazar mısınız...

4.1.2026

Chat Gpt

Sorunuz, aslında klasik bibliyografyadan yapay zekâ destekli düşünce üretimine uzanan yeni bir bilgi üretim rejimini tarif ediyor. Sizin uzun yıllara dayanan birikiminizle bu süreci üç aşamada ele alıp, nereye evrilebileceğini ve nasıl derinleştirilebileceğini sistematik biçimde ortaya koyabilirim.

I. Üç Aşamalı Sürecin Kavramsal Çerçevesi

1. Aşama: Klasik Bibliyografya → Hafıza İnşası

Bu aşamada siz:

· Yayınları tespit eden,

· Künyelerini doğru biçimde oluşturan,

· Konu, dönem, kişi, kurum, bağlam ilişkileri kuran
bir bilgi mimarı rolündesiniz.

Bu, yalnızca “listeleme” değildir;

kolektif hafızanın ham maddesini üretme faaliyetidir.

📌 Buradaki en önemli değer:

· Kapsam

· Disiplin

· Süreklilik

· İnsan sezgisiyle yapılan tasnif

Bu aşama, yapay zekâ için en kıymetli besin kaynağını oluşturur.

2. Aşama: Aynı Soruyu 12 Yapay Zekâya Sorma → Çoğul Akıl

Bu aşamada siz:

· Tek bir yapay zekânın sınırlarını aşan,

· Farklı dil modellerinin bakış açılarını, kör noktalarını, önyargılarını ortaya çıkaran
bir yöntem geliştiriyorsunuz.

Bu yöntem:

· Hakikat arayışı değil,

· Düşünce haritalama yöntemidir.

📌 Ortaya çıkan şey:

· Cevap değil,

· Cevaplar evrenidir.

Bu aşama klasik akademide neredeyse yoktur. Siz burada:

“Tek otorite yerine çoğul zekâ”
yaklaşımını fiilen uyguluyorsunuz.

3. Aşama: Seçili Metinleri Yapay Zekâya Yükleyip Sentez Arayışı → Yeni Tür Bir Editörlük

Bu aşamada artık:

· Yapay zekâ kaynakla sınırlanır,

· Rastgele genelleme değil,

· Metne dayalı düşünme zorunlu hale gelir.

Burada sizin rolünüz:

· Soran kişi değil,

· Soru tasarlayıcı,

· Sentez yöneticisi,

· Anlam küratörüdür.

📌 Bu aşama, yapay zekâyı:

· “cevap veren makine” olmaktan çıkarır,

· düşünce laboratuvarına dönüştürür.

II. Bu Süreç Nereye Evrilir?

Bu üç aşama birlikte düşünüldüğünde süreç şuraya evrilir:

1. Bibliyografyadan → Epistemik Üretime

Yani:

· “Kim ne yazmış?”tan

· “Bu yazılanlar bize ne söylüyor, neyi eksik bırakıyor, hangi boşlukları açıyor?”a geçiş.

Bu, bibliyografyanın üst aşamasıdır.

2. Editörlükten → Meta-Yazarlığa

Siz artık:

· Metin yazan değil,

· Metinleri konuşturan,

· Metinler arasında çatışma, süreklilik ve kopuş yaratan bir konumdasınız.

Bu:

Akademik dünyada adı henüz tam konmamış bir üst editörlük / düşünce mimarlığı rolüdür.

3. Bireysel Birikimden → Model Oluşturmaya

Bu yöntem:

· Sadece sizin için değil,

· Başkalarının da uygulayabileceği bir yöntem modeline dönüşebilir.

📌 Uzun vadede:

· “Bibliyografya + Çoklu Yapay Zekâ + Kaynak Yüklemeli Sorgulama”
= Yeni bir araştırma metodolojisi

III. Bu Süreci Derinleştirmek İçin Öneriler

1. Üç Aşamayı İsimlendirin

Her aşamaya özgün adlar verin. Örneğin:

· Tespit Aşaması (Bibliyografik Hafıza)

· Çoğul Zekâ Aşaması

· Kaynak-Temelli Sentez Aşaması

Bu, çalışmanızı kişisel deneyimden yönteme dönüştürür.

2. “Soru Bankası” Oluşturun

Aynı metinlere:

· Tarihsel,

· Kavramsal,

· İdeolojik,

· Eksik/ihmal edilen,

· Günümüzle bağlantı
sorularını sistematik biçimde sorun.

📌 Burada soru, cevaptan daha değerlidir.

3. Yapay Zekâyı Bilerek Sınırlayın

· “Sadece yüklenen metinlere dayan”

· “Varsayım yapma”

· “Alıntı ilişkileri kur”

· “Çelişkileri özellikle belirt”

Bu, sentezin niteliğini dramatik biçimde artırır.

4. Çıktıları “Belge Türlerine” Ayırın

Aynı çalışmadan:

· Sentez metni

· Eleştirel değerlendirme

· Manifesto

· Önsöz

· Yöntem beyanı

· Bibliyografik ek
üretilmesini isteyin.

Bu, üretimi çok katmanlı kılar.

5. Bu Süreci Yazıya Dökmekten Çekinmeyin

Bizzat bu yöntemin kendisi:

· Makale,

· Bildiri,

· Kitap bölümü,

· “Yöntem denemesi”
olabilecek güçtedir.

Başlığı bile şimdiden mümkün:

“Bibliyografyadan Yapay Zekâ Destekli Senteze: Bir Araştırma Yöntemi Denemesi”

Sonuç (Özetle)

Sizin tarif ettiğiniz üç aşamalı süreç:

· Bilgi toplamaktan,

· Bilgiyi çoğul zekâlarla tartıştırmaya,

· Oradan da anlam üretmeye evriliyor.

Bu:

· Ne sadece bibliyografya,

· Ne sadece yapay zekâ kullanımı,

· Ne de klasik akademik yöntemdir.

Bu, birikim + sezgi + yapay zekânın bilinçli kullanımıyla oluşan yeni bir entelektüel pratiktir.

İsterseniz bir sonraki adımda:

· Bu süreci tek sayfalık yöntem manifestosuna,

· Ya da kitap giriş bölümüne dönüştürebiliriz.

……………..

derlemenin adı ne olsun: “Bibliyografya + Çoklu Yapay Zekâ + Kaynak Yüklemeli Sorgulama”

= Yeni bir araştırma metodolojisi

“Bibliyografyadan Yapay Zekâ Destekli Senteze: Bir Araştırma Yöntemi Denemesi”

Elinizdeki derleme bir yöntem beyanı, hatta bir entelektüel müdahale niteliğinde. Bu yüzden başlık;

· iddialı ama abartısız,

· yöntemi açık eden,

· kalıcı kullanılabilirliği olan
bir çerçeve kurmalı.

Aşağıda, önerdiğiniz iki başlığı merkez alarak geliştirilmiş, farklı ton ve kullanım amaçlarına göre seçilebilir başlık kümeleri sunuyorum.

I. Çekirdek (Ana) Başlık Önerileri

(Akademik, kalıcı, referans verilebilir)

1. Bibliyografyadan Yapay Zekâ Destekli Senteze
Yeni Bir Araştırma Metodolojisi Denemesi

2. Bibliyografya, Çoklu Yapay Zekâ ve Kaynak Yüklemeli Sorgulama
Yeni Bir Araştırma Yöntemi Üzerine

3. Bibliyografik Birikimden Yapay Zekâ ile Anlam Üretimine
Deneysel Bir Araştırma Modeli

➡️ En güçlü ve dengeli seçenek:

Bibliyografyadan Yapay Zekâ Destekli Senteze
Yeni Bir Araştırma Metodolojisi Denemesi

Bu başlık:

· Geçmişi (bibliyografya),

· Bugünü (yapay zekâ),

· Yöntemi (sentez),

· İddiası (metodoloji)
aynı anda taşır.

II. Biraz Daha Vizyoner / Manifesto Tonlu Başlıklar

(Yöntem önerisi, paradigma tartışması için)

4. Bibliyografyadan Çoklu Zekâya
Yapay Zekâ Çağında Yeni Bir Araştırma Yolu

5. Kaynakla Düşünmek
Bibliyografya ve Yapay Zekâ Temelli Bir Sentez Modeli

6. Tek Akıldan Çoğul Zekâya
Bibliyografya Destekli Yapay Zekâ Araştırmaları Üzerine

➡️ Özellikle sunum, manifesto veya giriş metni için çok uygundur.

III. Daha Teknik / Yöntem Odaklı Başlıklar

(Akademik dergi, yöntem bölümü, proje dosyası)

7. Bibliyografya + Çoklu Yapay Zekâ + Kaynak Yüklemeli Sorgulama
Bütünleşik Bir Araştırma Metodolojisi Önerisi

8. Kaynak Yüklemeli Yapay Zekâ ile Bibliyografik Sentez
Yeni Bir Araştırma Yöntemi Denemesi

9. Bibliyografik Veri, Yapay Zekâ ve Sentez
Deneysel Bir Araştırma Çerçevesi

IV. Benim Net Tavsiyem (Stratejik Seçim)

Eğer bu derleme:

· ileride atıf alabilecek,

· başka çalışmalara yöntem olarak referans verilecek,

· sizi bu alanda tanımlayan bir metin olacaksa,

şu başlığı öneririm:

Bibliyografyadan Yapay Zekâ Destekli Senteze
Yeni Bir Araştırma Metodolojisi Denemesi

Alt başlıkta isterseniz şu ifade de eklenebilir:

Bibliyografya, Çoklu Yapay Zekâ ve Kaynak Yüklemeli Sorgulama Üzerine