Kenan Rıfai'nin Fatih Hırka-i Şerif Camii karşısındaki dergahında müzik etkinlikleri var mıydı
24.2.2026
Chat
Gpt
Evet — tarihî olarak Ümmü Ken’an
Dergâhı (Kenan Rıfâî’nin Fatih Hırka-i Şerif Camii civarındaki dergahı) müzik
ve musiki etkinliklerine sahne olmuştur:
🎶 Tarihî müzik etkinlikleri
- Dergahta geçmişte sufi
musiki meşkleri (öğretim/icat/paylaşım oturumları) düzenlendiği
bilinmektedir. Bu tür etkinlikler, Osmanlı ve tasavvufî musiki
geleneklerinin yaşatılması ve icrası amacıyla yapılan sema ve meşk tarzı
uygulamalardı. (meydanmeskleri.com)
- Günümüzde mekân vakıf
binası, müze ve kültür merkezi olarak hizmet verdiği için, zaman zaman
musiki meşkleri gibi etkinlikler gerçekleştirildiği belirtiliyor.
Bu etkinlikler klasik konser formatında değil, tasavvufî müzik pratiğine
dayalı içsel icra ve paylaşım şeklinde oluyor. (meydanmeskleri.com)
🔍 Kenan Rıfâî ve müzik
- Kenan Rıfâî bizzat neyzen ve
bestekâr olarak tanınırdı; tasavvufî ritüellerde ney gibi
enstrümanları ve ilahileri ruhanî pratiklerin parçası haline
getirmiştir. (MDPI)
- Bu ritüeller müzikli zikirler,
ilahi söyleyişleri ve tasavvufî ezgileri içerirdi; genel müzik konserlerinden
ziyade manevi içeriğe odaklanan uygulamalardı. (MDPI)
📌 Özetle, Fatih’teki bu dergahta tarihî olarak tasavvufî
müzik uygulamaları (meşkler, zikirlerle bütünleşen müzik) gerçekleşmiş;
bugünkü faaliyetlerde de vakıf etkinlikleri çerçevesinde müzik/mesk
oturumları düzenlenebilmektedir. Ancak bunlar “sahne konseri” gibi ticari
müzik etkinlikleri değil, tasavvufî meşk ve musiki gelenekleri üzerine
manevi odaklı programlardır. (meydanmeskleri.com)
…………..
Gemini
Fatih’teki Hırka-i Şerif Camii'nin
karşısında (veya çok yakınında) bulunan ve Ümmü Kenan Dergâhı
olarak bilinen bu mekanda, Kenan Rıfai döneminde musiki oldukça merkezi bir
yere sahipti.
Dergâhtaki
müzik faaliyetleri ve Kenan Rıfai'nin bu konudaki yaklaşımıyla ilgili öne çıkan
bilgiler şunlardır:
·
Zikir Öncesi Meşkler:
Cuma namazlarından sonra düzenlenen zikir ayinlerinden önce Kenan Rıfai’nin Mesnevi dersleri
verdiği ve bu esnada bazen kendisinin de ney üflediği
bilinmektedir.
·
Enstrüman Çeşitliliği:
Kenan Rıfai sadece ney değil; aynı zamanda keman ve piyano da
çalıyordu. Bu durum, dergâhtaki müzik anlayışının hem klasik Türk musikisini
hem de Batı enstrümanlarını kapsayan geniş bir yelpazeye sahip olduğunu
gösterir.
·
Beste ve Güfteler:
Kendisi yüzlerce tasavvufi şiir (ilahi) yazmış ve bunları bestelemiştir. Bu
eserler dergâhtaki manevi eğitimin ve sohbetlerin ayrılmaz bir parçasıydı.
·
Eğitim Anlayışı:
Musikiyi "manevi feyzi aktarmanın bir yolu" olarak gören Kenan Rıfai,
gençlik yıllarından itibaren musiki nazariyatı ve ney meşki üzerine dersler
almıştır. Bu disiplini dergâhındaki çevresine de aşılamıştır.
Günümüzde
ise bu miras, dergâh binasında faaliyet gösteren Cenan Eğitim, Kültür ve Sağlık
Vakfı tarafından düzenlenen konserler ve çevrimiçi musiki
programları ile sürdürülmektedir.
Fatih
bölgesindeki diğer müzisyenler veya dergâhın mimari yapısı hakkında daha
detaylı bir araştırma yapmamı ister misiniz?
…………………….
Grok
Kenan Rıfâî
(Ken'an Rifâî Büyükaksoy, 1867-1950), Rifâî tarikatının önemli bir şeyhiydi ve
annesi Hatice Cenan Hanım'ın 1908'de Fatih'te **Hırka-i Şerif Camii** yakınında
(Kırtay Sokak civarı, Hırka-i Şerif semtinde) inşa ettirdiği **Ümmü Ken'an
Dergâhı**'nda (bazen Kenan Rifâî Dergâhı veya Altay Dergâhı olarak da anılır)
postnişinlik yaptı. Dergâh, ailesine ait konağın bahçesinde yer alıyordu ve
Hırka-i Şerif Camii karşısındaki konumuna uyuyor.
Dergâhta
**müzik etkinlikleri** kesinlikle vardı, hem de oldukça belirgindi:
- Kenan
Rıfâî kendisi **neyzen**, **bestekâr** ve **müzisyen**di; ney çalardı, ilahiler
bestelerdi ve güfteleriyle müzikle tasavvufu iç içe yaşamıştı.
- Dergâhta
**âyin-i şerif** (zikir meclisleri), **tevhid** ve **ilahiler** icra edilirdi.
Rifâî tarikatının zikir usullerinde müzik (ilahiler, ilâhi okumalar, perdeli
tevhid gibi) önemli yer tutar.
- Dergâh,
semâhâne/tevhidhâne'ye sahipti; burada sohbetler yanında zikir ve müzikli
ritüeller yapılırdı. Döneminde şeyhülislamlar, şairler, âşıklar hatta papaz ve
patriklerin bile semâ (zikir/müzikli toplanma) için geldiği belirtilir.
- Kenan
Rıfâî'nin besteleri ve ilahileri günümüzde hâlâ seslendirilir (örneğin Ahmet
Özhan, Hakan Alvan gibi sanatçılar tarafından konserlerde icra edilir).
Torunları ve takipçileri tarafından anma konserleri düzenlenir, bu da onun
müzik mirasının devam ettiğini gösterir.
- Dergâhta
**zâkirbaşı** gibi görevliler vardı (örneğin Hırka-i Şerif'teki Kenan Rifâî
Tekkesi'nin zâkirbaşısı olarak bilinen isimler anılır), bu da ilahi ve müzikli
zikrin düzenli yapıldığını doğrular.
1925'te
tekkelerin kapatılmasıyla dergâh aile meskeni oldu, ancak müzik ve tasavvufi
icralar (özel meclislerde) aile içinde devam etti. Günümüzde restore edilen
Ümmü Ken'an Dergâhı'nda (Nef Vakfı/Kenan Rifâî Enstitüsü) bu gelenek anma
etkinlikleri, sempozyumlar ve konserlerle yaşatılıyor.
Kısaca,
evet, Kenan Rıfâî'nin Ümmü Ken'an Dergâhı'nda müzik etkinlikleri (ilahiler,
besteler, zikirde müzik) aktif bir şekilde vardı ve bu onun şahsiyetinin temel
unsurlarındandı.
…………….
Günümüzdeki müzik
etkinlikleri hakkında bazı kaynaklar:
Türk Mûsikîsi Topluluğu
Faaliyetleri. https://www.cenanvakfi.org/hizmet-ve-faaliyetler/enstitu-faaliyetleri/musiki-faaliyetleri/
Klasik Türk Mûsikîsi
Topluluğu. https://www.cenanvakfi.org/klasik-turk-musikisi-korosu/
Hiç yorum yok:
Yorum Gönder